5. Sınıf Geniş Zaman (Simple Present Tense) Konu Özeti
🔤 Geniş Zamanı Kolayca Öğrenmenin Yolu
Geniş zamanda en önemli kural şudur: özne “she, he, it” ise fiile bir ek gelir, diğer öznelerde fiil hiç değişmez. Bu tek kuralı aklında tutarsan olumlu, olumsuz ve soru cümlelerinin hepsini kolayca kurabilirsin.
Bu sayfada geniş zamanın olumlu, olumsuz ve soru hâllerini; sıklık zarflarını ve sınıf hayatıyla ilgili pek çok örnek cümleyi ayrıntılı olarak öğreneceğiz.
1. Simple Present Tense Ne Zaman Kullanılır?
Geniş zaman; günlük alışkanlıkları, rutinleri, genel gerçekleri ve değişmeyen durumları anlatmak için kullanılır. “Her gün okula giderim.”, “Sınıfımızda otuz öğrenci var.” gibi cümleler geniş zamanla kurulur.
2. Positive Form (Olumlu Hali)
“I, you, we, they” öznelerinden sonra fiil hiçbir ek almadan yalın halde kullanılır. “She, he, it” öznelerinden sonra ise fiile -s, -es veya -ies takısı eklenir.
| Özne | Fiil | Örnek |
|---|---|---|
| I / You / We / They | fiil (yalın) | I go to school. |
| She / He / It | fiil + s/es/ies | She goes to school. |
-s / -es / -ies Kuralları
- Fiil -y ile bitiyorsa ve öncesinde ünsüz harf varsa: “y” düşer, -ies gelir. Örnek: study → studies, carry → carries, try → tries.
- Fiil -s, -sh, -ch, -x, -o ile bitiyorsa: -es takısı gelir. Örnek: watch → watches, wash → washes, go → goes, fix → fixes.
- Diğer fiillere sadece -s takısı gelir. Örnek: read → reads, play → plays, like → likes.
- “have” fiili düzensizdir; “she/he/it” ile has olur.
“I have six lessons on Monday.” — Pazartesi altı dersim var.
“She goes to school at eight o’clock.” — O saat sekizde okula gider.
“He studies English every day.” — O her gün İngilizce çalışır.
“We watch a film at the weekend.” — Hafta sonu film izleriz.
3. Negative Form (Olumsuz Hali)
Olumsuz cümle kurarken “I, you, we, they” öznelerinden sonra don’t, “she, he, it” öznelerinden sonra ise doesn’t kullanılır. “Doesn’t” kullanıldığında fiil artık -s/-es/-ies takısı almaz, yalın haline döner.
| Özne | Yapı | Örnek |
|---|---|---|
| I / You / We / They | don’t + fiil (yalın) | I don’t like Maths. |
| She / He / It | doesn’t + fiil (yalın) | She doesn’t like Maths. |
“I don’t have Art on Monday.” — Pazartesi Görsel Sanatlar dersim yok.
“He doesn’t like Maths.” — O Matematiği sevmiyor.
“They don’t do their homework in the classroom.” — Onlar ödevlerini sınıfta yapmazlar.
“She doesn’t watch TV in the mornings.” — O sabahları televizyon izlemez.
4. Question Form (Soru Hali)
Evet/Hayır sorusu kurarken “I, you, we, they” öznelerinden önce Do, “she, he, it” öznelerinden önce ise Does getirilir. Kısa cevap verirken “Yes, … do/does.” veya “No, … don’t/doesn’t.” kullanılır. Ayrıca “what, when, where, why, how” gibi soru kelimeleriyle de soru kurulabilir.
“Do you have Science on Tuesday?” “Yes, we do.” — Salı günü Fen dersiniz var mı? Evet, var.
“Does she like Music?” “No, she doesn’t.” — O Müziği sever mi? Hayır, sevmez.
“What time does the lesson start?” “It starts at half past ten.” — Ders saat kaçta başlıyor? On buçukta başlıyor.
“Where do you have lunch?” “We have lunch in the canteen.” — Öğle yemeğini nerede yersiniz? Kantinde yeriz.
“How many lessons do you have a day?” “We have six lessons a day.” — Günde kaç dersiniz var? Günde altı dersimiz var.
5. Sıklık Zarfları (Adverbs of Frequency)
Bir şeyin ne sıklıkla yapıldığını anlatmak için sıklık zarfları kullanılır. Bu zarflar genellikle ana fiilden önce, “to be” fiilinden (am/is/are) ise sonra gelir.
“I always do my homework before dinner.” — Yemekten önce her zaman ödevimi yaparım.
“She is never late for school.” — O okula asla geç kalmaz.
“We sometimes watch films at the weekend.” — Hafta sonu bazen film izleriz.
6. Örnek Diyaloglar
Nancy: Do you brush your teeth every night?
Wendy: Yes, I do.
Nancy: Does your father drive a car?
Wendy: Yes, he does.
Teacher: What do you do after school, Bob?
Bob: I play computer games with my friends. I don’t watch TV. What about you?
Teacher: I usually read a book in the evenings.
7. Sık Yapılan Hatalar
- “Doesn’t” ile birlikte fiile yine “-s” eklenir sanılır: “He doesn’t goes.” yanlıştır, doğrusu “He doesn’t go.”dur.
- “Does” ile soru kurulurken özne “she/he/it” olduğu halde fiile “-s” eklenir: “Does she likes Music?” yanlıştır, doğrusu “Does she like Music?”tir.
- Sıklık zarfları cümle sonuna konur sanılır; oysa genellikle ana fiilden önce gelirler: “I do always my homework.” yanlıştır, doğrusu “I always do my homework.”tur.
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun!